مؤلف: رضا استادى
چاپ اول: 1375 ش
بسمالله الرحمن الرحيم
كتابى كه به عنوان شرح حال و يادنامه مرحوم آيةاللهالعظمى حاج شيخ محمد على اراكى،پيش رو داريد، مجموعهاى است كه علاوه بر شرح حال آن بزرگوار، شامل دهها مطلبفقهى، اصولى، اعتقادى، اخلاقى،تاريخى، اجتماعى، سياسى و غيره است.
اين يادنامه در سىبخش تنظيم شده است:
1. عراق - سلطانآباد - اراك;
2. حوزه علميه اراك;
3. علماى اراك پيش از ورود آيةاللهالعظمى حائرى به اراك;
4. آيةاللهالعظمى حائرى در اراك;
5. مهاجرين از اراك به قم;
6. علماى قم قبل از ورود آيةاللهالعظمى حائرى به قم;
7. خاندان آيةاللهالعظمى اراكى;
8. والدين ايشان;
9. همسر و فرزندان و دامادها;
10. دوران تحصيل و اساتيد;
11. هم مباحثهها;
12. تاليفات;
13. تدريس;
14. شاگردان;
15. نماز جمعه و جماعت;
16. مرجعيت;
17. آيةاللهالعظمى اراكى و امام خمينى و انقلاب;
18. پيامهاى آيةاللهالعظمى اراكى;
19. علاقه و ارادت آيةاللهالعظمى اراكى به اهل بيت عليهمالسلام;
20. آيةاللهالعظمى اراكى و زمزمههاى روحانى;
21. مصاحبهها و خاطرات;
22. چند رساله از آيةاللهالعظمى اراكى;
23. بخشى از يادداشتهاى ايشان;
24. پنجاه داستان خواندنى كه از ايشان نقل شده است;
25. آيةاللهالعظمى اراكى در كلام ديگران;
26. رحلت آيةاللهالعظمى اراكى;
27. تسليتها به مناسبت رحلت ايشان;
28. مرثيههايى كه در سوگ فقدان وى سروده شده;
29. مصادر اين كتاب;
30. تصويرها.
تصديق مىكنيد كه تنظيم و تاليف كتابى با اين حجم بدون كمك ديگران ميسورنيست و از طرفى هم حتما شامل برخى اشتباهات و كمبودها خواهد بود، لذا لازم مىدانمدر آغاز، مطالبى را به عنوان پوزش و تشكر يادآور شوم:
1- شرح حال شخصيت عظيمى مانند آيةاللهالعظمى اراكى را (همان طور كهرهبر معظم انقلاب دامتبركاته در ديدار آيةالله مصلحى با ايشان فرمودهاند) كسى بايدبه قلم و تصوير بكشد كه علاوه بر اطلاع از سيره و زندگانى آن بزرگوار، با آن روحيه و آنزندگانى سنخيت داشته و خود عارفى آگاه، و مؤمنى خداجو و خداترس باشد و در غير اينصورت (يعنى اگر شخصى غير مسانخ و ناآگاهى مانند حقير به خاطر ضرورتى متصدىاين كار شود) طبيعى است كه شرح حال كامل، و منعكسكننده يك قرن تقوا و تحصيلو تعليم و ارشاد و انذار نباشد.
2- تنظيم اين قبيل كتابها علاوه بر لزوم مطلع بودن مؤلفش، تحقيق و تفحصو صرف وقت فراوان و حتى مسافرتها و گفتگو با اشخاص خاصى را مىطلبد تا همهزواياى زندگانى يك شخصيت الهى و نيز خصوصيات عصر و دوره و معاصران او روشنگردد و اگر فقط به مصادر چاپ شده و دمدست اكتفا شود، نمىتواند كامل و بىنقص باشد.
اينجانب در عين اينكه كوشش فراوان و صرف وقت زياد نموده و برخى مسافرتهارا براى اين كار انجام دادهام، اما بايد اعتراف كنم كه مشاغل و مشكلاتم مانع اين شدهاست كه در حد لزوم كار را پىگيرى نمايم.
3- مايه اصلى اين كتاب، نسبتبه مطالب تازه و بكرش غالبا يادداشتهاو مصاحبههاى خود آيةاللهالعظمى اراكى و نيز يادداشتهاى فرزند گراميش آيةاللهمصلحى بوده، كه اگر اين دو مصدر مهم در اختيار نبود، تاليف و تنظيم اين كتاب به همينصورت هم امكان نداشت.
4- از اينكه برخى مطالب كتاب به جهاتى تكرار شده است پوزش مىطلبم.
5- اگر در معرفى برخى علما و اساتيد و فضلا قصورى شده، پوزش مىطلبمو صادقانه عرض مىكنم كه قصور بوده است نه تعمد. و همينجا از اينكه شرح حال خود رادر ضمن شاگردان مرحوم آيةاللهالعظمى اراكى درج كردهام بايد پوزش مضاعف بخواهم.از قديم گفتهاند: «مادر بتها بت نفس شما است» امان از حب نفس و مغلوب هوى وهوس و نفس بودن.
6- از همه عزيزانى كه در به سامان رسيدن اين تاليف به هر نحوى مرا يارىكردهاند بهويژه از آيةالله مصلحى كه قسمت عمده كتاب را خوانده و نكات سودمندى رابراى تكميل آن يادآورى كردند تشكر مىكنم.
قم - رضا استادى
1375 شمسى