تأثیر دقایق و لطایف بلاغی قرآن کریم در ادب فارسی (آثار حکیم سنایی، حافظ و سعدی) / میرجلیل، اکرم
تاریخ درج : ‎1385/9/22 | بازدید : 340
کلید واژه ها :
مقطع : دکترا
استاد راهنما : تجلیل، جلیل
رشته گرایش : زبان و ادبیات فارسی
استاد مشاور :
دانشگاه : دانشگاه تربیت مدرس
استاد ناظر :
واحد :
تاريخ دفاع : 1375

چکيده:
از ظهور اسلام تاکنون کسانی که با سخنوری به تغذیه ذوقها پرداخته و شهد ادب در کام ادب دوستان ریخته اند، دستی در خوان پربرکت قرآن داشته و اندیشه خود را به عصاره الوان نعمت آن آمیخته اند و بهترین تمثیل، فنی ترین استعاره، زیباترین تشبیه، کاملترین تصویر، گویاترین عبارت و سخت ترین ترکیبات را درقرآن جسته اند. حافظ، سعدی و سنایی از جمله این افراد بودند. ایهام گویی، صورتگری و شخصیت پردازی،استفاده از تناسبهای لفظی، آهنگ و وزن، تشبیه،استعاره، تمثیل اقتباس، تلمیح و اشاره از مواردمشخصی هستند که تحت تأثیر کلام قرآن در سخن حافظ تجلی پیدا کرده است. استفاده از واژه های قرآنی،تضمین و اقتباس آیات و معانی آنها، تشبیه، استعاره،مجاز، کنایه، مثل، طباق نمونه هایی ا زتأثیر قرآن در آثارسعدی است. بهره جویی از آیات یا قسمتی از آنها، معانی و مضامین آنها در گسترده ای وسیع در اکثر قصایدسنایی به چشم می خورد. اقتباس، تلمیح، حل، تشبیه،تمثیل و کنایه نیز مواردی هستند که تحت تأثیر قرآن درآثار سنایی نمودار است. حافظ، سعدی، سنایی در تنوع اسلوب بیان در زمینه استفهام، امر، نهی و معانی متعددآنها، اطناب و ایجاز و التفات کلام خود را به شیوه قرآنی آراسته اند .