دانشنامه : قواعد فقهیه :

مقدمه قواعد به دو بخش منصوص و اصطیادی تقسیم می شوند. قواعد منصوص به آن دسته از قاعده هایی که در یکی از منابع سه گانه قرآن، سنت نبوی و سنت اهل بیت(ع) وارد شده اند اطلاق می گردد و قواعد اصطیادی قاعده ه...

تاریخ درج : 1389/2/4 | بازدید : 1651

2.معرفی تفصیلی عناوین

یک کتاب در یک مقاله کتاب ارزشمند «العناوین » اثر فقیه محقق، واصولی متضلع، مرحوم «سید میر عبد الفتاح حسین مراغه ای »، متوفای 1250 می باشد. جلد اول آن پژوهش وتصحیح به تازگی به زیور طبع آراسته وبه بازار...

تاریخ درج : 1389/2/4 | بازدید : 1258

3.سیری در العناوین، ج 2

بخش نخست العناوین یکی از آثار فقیه ژرف اندیش واصولی محقق سید میر عبد الفتاح حسینی مراغه ای است که جلد نخست آن را در مجله فقه اهل بیت شماره نهم به تفصیل معرفی نمودیم. در آن مقال اندکی از ویژگیهای کتاب...

تاریخ درج : 1389/2/4 | بازدید : 2219

4.سیری در کتاب العناوین(2)

عنوان 58 موءلف در این عنوان قاعده اتلاف را که یکی از اسباب ضمان است،مورد بحث قرارداده است: اهم مطالب این عنوان به شرح ذیل است: 1 اثبات اینکه اتلاف موجب ضمان است، نیاز به دلیل ندارد. زیرا ضرورت، اجما...

تاریخ درج : 1388/11/4 | بازدید : 1647

5.چیستی قواعد فقه سیاسی

فقه سیاسی عرصه مسائل نوپیدا و حوادث واقعه است و در این میان، قواعد فقه سیاسی نقش ویژه ای در پاسخ گویی به این مسائل دارد . این قواعد راهکارهایی کلی، قابل فهم و انسجام یافته برای استفاده همگان ارائه داد...

تاریخ درج : 1389/2/4 | بازدید : 1780

گنجینه معارف : آثار برخی قواعد فقهی بر بازار کار

6.آثار برخی قواعد فقهی بر بازار کار

چکیده قواعد فقهی از ابزارهای مهم برای کشف مکتب اقتصادی است. به دلیل اهمیت بازار کار، مقاله به قواعد فقهی مرتبط با آن و آثار هر یک می پردازد. کنار قواعد فقهی مرسوم مثل اتلاف، ایتمان، احسان، المؤمنون...

تاریخ درج : 1389/2/4 | بازدید : 2109

گنجینه معارف : بررسی قاعده فقهی اصالة الصحة

7.بررسی قاعده فقهی اصالة الصحة

دانشکده ادبیات همدان یکی از قواعد مهم حقوق اسلامی قاعده «اصالة الصحة » است، که کاربرد فراوانی در فقه و حقوق اسلامی دارد و به اشکال مختلف مورد استفاده واقع می گردد. این اصل، معانی مختلفی در فقه و حقو...

تاریخ درج : 1388/8/5 | بازدید : 2330

گنجینه معارف : قاعده امکان و کاربرد آن در زمینه امور فقهی وحقوقی زنان[1]

8.قاعده امکان و کاربرد آن در زمینه امور فقهی وحقوقی زنان[1]

چکیده قاعده فقهی «کل دم یمکن ان یکون حیضاً فهو حیض و ان کان اصفر او غیره» از قواعد مهم فقهی اختصاصی زنان است. این قاعده به صورت یک گزاره فقهی همواره مورد عنایت فقها بوده است ولی طرح آن به عنوا...

تاریخ درج : 1387/4/3 | بازدید : 2569

گنجینه معارف : بدل حیلوله ازنگاه امام خمینی

9.بدل حیلوله ازنگاه امام خمینی

قواعد فقهی (7) از جمله قواعد فقهی مربوط به ضمان قهری(مسوولیت مدنی)() بدل حیلوله است. این قاعده همانند دیگر قواعد فقهی بخش ضمان ها در تامین حقوق، امنیت و سالم سازی روابط اقتصادی نقش بسزایی دارد. دراین...

تاریخ درج : 1386/11/10 | بازدید : 1771

گنجینه معارف : اسلام، حق حیات… کدام قاعده؟ * (قسمت اول)

10.اسلام، حق حیات… کدام قاعده؟ * (قسمت اول)

خواننده گرامی : مقاله حاضر بررسی فقهی حقوقی قاعده «لایبطل دم امرء مسلم» بر مبنای روش شناسی مبتنی بر فقه حکومتی می باشد که در دو نشست علمی اداره کل پژوهش ویژه اعضای هیأت علمی واحد خواهران ارائه گردیده...

تاریخ درج : 1388/6/14 | بازدید : 1952

گنجینه معارف : اسلام ، حق حیات …، کدام قاعده* *؟! (قسمت دوم)

11.اسلام ، حق حیات …، کدام قاعده* *؟! (قسمت دوم)

چکیده : در شماره پیش در تبیین قاعده لا یبطل و مسأله حمایت از حق حیات فرد بر ضرورت تأملات مبتنی بر فقه حکومتی در منابع فقهی تأکید شد. فقه حکومتی به مثابه روش معرفتی خاص در منابع فقهی و متمایز از فقه سی...

تاریخ درج : 1388/6/14 | بازدید : 1703

12.بررسی قاعده جب

(الاسلام یجب ما قبله) عضو هیات علمی دانشگاه بوعلی سینا قاعده جب یکی از قواعد فقهی که در بعضی از احکام شرعی نسبت به کافر مطرح می گردد و مبنای عفو و رافت اسلامی در خصوص کافری که مسلمان می شود قرار...

تاریخ درج : 1389/2/4 | بازدید : 1603

گنجینه معارف : قاعده ولایت حاکم بر ممتنع

13.قاعده ولایت حاکم بر ممتنع

بررسی واژگانی الف) واژه «حاکم »: عموم واژه شناسان، «حکم » را به معنای منع گرفته و حاکم را نیز بر همان اساس معنا می کنند. به عنوان نمونه راغب اصفهانی در کتاب مفردات خویش می نویسد: «اصل واژه حکم از من...

تاریخ درج : 1389/2/4 | بازدید : 1567

گنجینه معارف : همزیستی فقهی مذاهب و ادیان ؛ قاعده الزام و قاعده التزام

14.همزیستی فقهی مذاهب و ادیان ؛ قاعده الزام و قاعده التزام

در معاملات، به معنای اعم، بسیار اتفاق می افتد که مکلّف، با ضرورت همزیستی فقهی رو به رو می شود. این حالت،ناشی از حضوربیش از یک مذهب فقهی در زندگی اجتماعی است.زیرا درچنین جامعه هایی بسیار پیش می آید که ...

تاریخ درج : 1388/10/28 | بازدید : 1584

گنجینه معارف : جایگاه تساهل و تسامح در قوانین حقوقی اجتماعی اسلام

15.جایگاه تساهل و تسامح در قوانین حقوقی اجتماعی اسلام

چکیده در این مقاله، تساهل و تسامح در مقرّرات فقهی و حقوقی اسلام بررسی شده است. در بخش نخست، ادلّة اثبات قاعده ای به نام قاعدة تساهل و تسامح را بررسی خواهیم کرد. برای اثبات این امر، از کتاب، سنّت، عق...

تاریخ درج : 1389/2/4 | بازدید : 2039

گنجینه معارف : قواعد فقهی «3» ؛ قاعده اضطرار

16.قواعد فقهی «3» ؛ قاعده اضطرار

از جمله قواعدی که در استنباط واجتهاد احکام فقهی نقش به سزایی دارد، قاعده «کل حرام مضطر الیه، فهو حلال » می باشد. این قاعده که با نام قاعده اضطرار شهرت یافته، از قواعد کاربردی واساسی فقه، به شمار می آی...

تاریخ درج : 1388/11/1 | بازدید : 3035

17.قاعدة لاتُعاد

لاتعاد الصلاة الا من خمس الطهور و القبلة و الوقت و الرکوع و السجود چکیده : نویسنده ابتدا به موارد قاعدة لاتعاد می پردازد که اخلال در این موارد موجب بطلان و اعادة صلات می شود و اینکه ...

تاریخ درج : 1389/2/4 | بازدید : 1166

گنجینه معارف : قاعده تجاوز و فراغ از نگاه آیة لله بروجردی

18.قاعده تجاوز و فراغ از نگاه آیة لله بروجردی

سخن از پاس داشت فقه و فقهاست، بزرگداشت بزرگ مردی که حوزه های علمیه، مراکزعلمی و تربیتی و جهان تشیع پس از سال ها همچنان از آثار وجودی او بهره مند است. گذشته از این که عالم و متقی بود، مدیر، جامع نگر، ب...

تاریخ درج : 1388/11/7 | بازدید : 1609

گنجینه معارف : عدالت به مثابه قاعده فقهی

19.عدالت به مثابه قاعده فقهی

اگرچه منابع استنباط در فقه اسلامی، محدود به کتاب، سنت، اجماع و عقل است، اما قواعد و اصول استنباط و فقاهت می تواند بسیار باشد. منابع، جایگاه جوشش فقه است و قواعد، اصول مسلم استخراج شده از آن منابع می ب...

تاریخ درج : 1388/6/4 | بازدید : 1574