مجلات > علمی، خبری > پژوهشگران > فروردین و اردیبهشت - تیر و خرداد 1385، شماره 6 و 7


مجموعه مقالات همایش بررسی متون و منابع حوزه های فلسفه، کلام، ادیان و عرفان

پدید آورنده : ، صفحه 42

آنچه پیش رو دارید، معرفی جلد اول مجموعه مقالات برگزیده نخستین همایش بررسی متون و منابع حوزه های فلسفه، کلام، ادیان و عرفان موسوم به اسماء است که توسط پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی در سال 1384 منتشر شده است.

این همایش در تاریخ 30/1/1384 لغایت 1/2/1384 با هدف نوعی آسیب شناسی محتوایی و روشی در محدوده متون و منابع تخصصی فلسفه، کلام، ادیان و عرفان و با مشارکت قریب به بیست دانشگاه، مؤسسه و مرکز تحقیقاتی کشور در مرکز همایش های صدا و سیما و تالار اجتماعات و مدرسه دارالشفای قم برگزار شد.

گردهمایی مذکور زیرنظر گروه «فلسفه، کلام، ادیان و عرفان» شورای بررسی متون و کتب علوم انسانی برگزار شد. از دغدغه های اصلی این گروه، آسیب شناسی و نقد منابع عرصه های مربوط به حوزه یاد شده است که از جمله آن ارائه پیشنهاد برگزاری همایش فراگیر با حضور تمامی استادان و محققان این حوزه معرفتی به منظور تعامل تجربیات آنان در امر آموزش و پژوهش و آگاهی از نقاط ضعف و قوّت متون و منابع مربوطه بود.

در همین راستا، دبیرخانه همایش اسماء در پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی استقرار یافت و پس از طی مراحل اولیه کار، فراخوان مقالات در دو نوبت آغاز شد که در این خصوص 19 دانشگاه، مؤسسه و مرکز با پژوهشگاه و دبیرخانه همایش همکاری کردند.

پس از بررسی و داوری مقالات ارسال شده، در نهایت، 138 مقاله برای عرضه در همایش، انتخاب و در برنامه سه روزه همایش گنجانده شد.

پس از برگزاری همایش، فعالیت دبیرخانه جهت آماده ساختن مقالات منتخب برای چاپ و انتشار آنها ادامه یافت و اینک پس از چندین ماه تلاش، مجلّدی مشتمل بر مجموعه مقالات استادان و محققان در معرض دید دانشمندان و دانش پژوهان قرار گرفته است.

در پایان، لازم به ذکر است که این مجموعه 391 صفحه ای که دارای نوزده مقاله از مقالات منتخب است، به کوشش دکتر حسین کلباسی اشتری دبیر همایش اسماء در سال 1384 تهیه و تدوین شده است.

فهرست مقالات

ــ بررسی ضعف ها و راهکارهای برنامه ای و متنی فلسفه و کلام (حمیدرضا آیت اللهی)

ــ آموزش فلسفه و روش بهبود آن (محمدعلی اژه ای)

ــ مقایسه ای میان چند آموزش فلسفه در مراکز آموزش غرب و ایران (سیدحسن اسلامی)

ــ چرا فهم فلسفی در فرهنگ اسلامی عمومیت پیدا نکرده است (محمد اکبری)

ــ ملاحظاتی در مبادی نظری تدوین و نگارش تاریخ فلسفه در دوره اسلامی (رضا اکبریان)

ــ مقدمه ای بر فلسفه «تاریخ فلسفه اسلامی» (مسعود امید)

ــ آموزش فلسفه در آلمان (فرزین بانکی ـ احمدعلی حیدری)

ــ دنیا و آخرت در نهج البلاغه و دیوان امام علی (ع) (محمدرضا بساق زاده)

ــ ضرورت آموزش سیستمی در فلسفه اسلامی (عباس جوارشکیان)

ــ اهمیت و لزوم درس «منتخب متون فلسفی و کلامی به زبان فارسی» (سیدمحمد حکاک)

ــ طرح واده متن آموزشی فلسفه غرب (رامین خانبگی)

ــ بازخوانی متون درسی «مبانی عرفان و تصوف» (احمد رضی)

ــ گامی به سوی فلسفه اسلامی (بهمن شریف زاده)

ــ تحلیل و بررسی دیدگاه شرق شناسان درباره آرای محی الدین ابن عربی (مریم صانع پور)

ــ بررسی موارد قوت و ضعف مجلد نخست از تاریخ فلسفه کاپلستن (حسن فتحی)

ــ وضعیت متون آموزشی در حوزه ادیان (فیاض قرایی)

ــ نقدی بر ترجمه متون دینی: قرآنی (علی قهرمانی)

ــ ضرورت تنقیح متون قدیمی و اصلی آموزشی (کاستی ها و محدودیت ها) (محمدصادق کاملان)

ــ نگاهی به وضعیت آموزشی سنت فلسفی ایده آلیسم آلمانی (علی مرادخانی)

مجموعه چکیده پایان نامه های کارشناسی ارشد

دانشجویان پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

جلد اول مجموعه «چکیده پایان نامه های کارشناسی ارشد» دانشجویان پژوهشگاه، مجموعه ای مشتمل بر هشت بخش است که در هر بخش، چکیده های مربوط به پایان نامه های یک رشته به طور جداگانه تحریر شده است.

این چکیده ها مربوط به هشت رشته زبان و ادبیات فارسی، ادیان و عرفان، فلسفه، فلسفه و کلام اسلامی، تاریخ، زبان شناسی همگانی و فرهنگ و زبان های باستانی است.

در ابتدای هر بخش از این مجموعه، دوره کارشناسی ارشد رشته درحال تدریس مذکور در پژوهشگاه به طور اجمالی معرفی شده است که این معرفی شامل زمان آغاز به کار، اهداف، انگیزه های شکل گیری و فعالیت های دوره موردنظر است.

بخش پایانی این مجموعه نیز مشخصات پایان نامه های کارشناسی ارشد پژوهشگاه از آغاز (1370) تا شهریور 1382 را شامل می شود.

لازم به ذکر است که این مجموعه به کوشش معاونت آموزشی و دانشجویی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی در سال 1384 تهیه و تدوین شده است.

اهم برنامه ها و فعالیت های گروه فلسفه برای کودکان و نوجوانان (فبک) تا مورخه 15/12/1384

گروه فلسفه برای کودکان و نوجوانان پس از تصویب در شورای پژوهشی پژوهشگاه، از پائیز 1384، فعالیت های خود را شروع کرد.

اهم فعالیت های انجام شده از زمان شروع تاکنون به قرار ذیل است:

1. پیگیری اخذ مجوز برای تأسیس گروه پژوهشی در قالب نمودار سازمانی، با ارسال نامه ای برای معاونت محترم پژوهشی وزارت متبوع.

2. ارائه خدمات لازم برای تهیه فهرستی از کتاب ها و نشریاتِ مورد نیاز گروه و تهیه نشریاتی در زمینه موضوع فلسفه برای کودکان و نوجوانان ـ از طریق مدیریت محترم کتابخانه های پژوهشگاه ـ به منظور دسترسی علاقمندان و محققان این رشته به منابع مرتبط با این موضوع، (این کتاب ها و نشریات در حال تهیه است).

3. برگزاری سه جلسه با حضور اعضای محترم گروه و مشاوران، به شرح ذیل:

ــ نشست اول که در تاریخ 30/9/1384 با حضور اساتید محترم، دکتر یثربی، دکتر بانکی، دکتر قائدی، دکتر مکنون، دکتر مفتاح و سعید ناجی در پژوهشگاه برگزار شد. در این نشست بر محورهای زیر تاکید شد:

الف ــ ترجمه متون اصلی در زمینه گروه فلسفه برای کودکان و نوجوانان و تهیه کتاب های درسی و کمک درسی

ب ــ برگزاری کارگاه های آموزشی در سه زمینه زیر:

1. کارگاه های داستان نویسی ویژه فبک 2. کارگاه های آموزش مهارت های مربوط به معلمان فبک 3. کارگاه های نظری درباره فلسفه برای کودکان و نوجوانان

ج ــ تحقیق در زمینه روش های آموزشی فبک در حوزه های مختلف علوم طبیعی و ریاضی، اخلاق، علوم اجتماعی و مهارت های عمومی تحقیق و فعالیت های جمعی

د ــ تحقیق در زمینه پیشینه های موجود در زمینه تعلیم و تربیت اسلامی و مناسبت های آنان با روش های فبک

ــ نشست دوم که در تارخ 2/11/1384 با حضور اساتید محترم، دکتر پورنامداریان، دکتر رادفر، دکتر مکنون، دکتر مفتاح و سعید ناجی با تأکید بر محورهای زیر و تصویب آنها، در پژوهشگاه برگزار شد:

الف ــ تغییر شیوه های آموزشی در سطح مدارس از جنبه تجویزی به جنبه توصیفی

ب ــ ایجاد رشته ای مرتبط با موضوع فبک در سطح دانشگاه ها و تربیت دانشجو به منظورِ تعلیم مهارت ها در تمام سطوح مدارس

ج ــ برگزاری کارگاه های آموزشی ویژه معلمان به منظور آشنایی ایشان با مهارت های فکر کردن و ترغیب دانش آموزان برای پرسشگری و تفکر

د ــ برگزاری کارگاه های آموزشی به منظور تهیه کتاب های فبک

ه ــ ترجمه متون داستانی فبک از زبان های مختلف

ــ نشست سوم در تاریخ 11/12/1384 با حضور مربیان و محققان و دانشجویان علاقمند در زمینه فبک (از مدارس شیخ عبدالکریم حائری و مؤتلفه) و همچنین سرکار خانم توران میرهادی ــ بنیانگذار پژوهش دانش آموزی در تهران و دبیر اجرایی فرهنگنامه کودکان و نوجوانان ــ در پژوهشگاه با موضوع زیر برگزار شد:

بررسی پیشنهادات و هماهنگی های مقدماتی برای برگزاری کارگاه های آموزشی در زمینه «حلقه کندوکاو فلسفه برای کودکان و نوجوانان در کلاس های درسی»

4. آماده سازی و تهیه مقدمات لازم برای برگزاری 2 کارگاه مهم آموزشی در سال 1384. به شرح ذیل:

الف ــ برگزاری کارگاه های آموزشی برای استادان، دبیران و معلمان متخصص و دانش آموزان (به منظور اجرایی نمودن برنامه فبک در مدارس و ارائه الگویی برای آموزش های بعدی در سطح دانشگاه).

ب ــ کارگاه داستان نویسی ویژه برنامه فلسفه برای کودکان و نوجوانان، (این برنامه به منظورِ آموزش نیروهای علمی برای تألیف کتاب ها و ترجمه داستان های ویژه این برنامه طراحی شده است. برای تألیف این داستان ها ضرورت دارد افراد متخصصی از اعضای هیئت علمی و متخصصان دیگر آموزش داده شوند).

5. ارائه دو پیش طرح به منظور تشکیل کارگاه های حلقه کندوکاوِ (Col) کتاب های فبک در سال آینده برای مدیریت پژوهشی جهت ارسال به وزارت علوم، تحقیقات و فناوری.

6. تشکیل جلسه با رئیس مرکز علوم شناخت ــ آقای دکتر کمال خرازی ــ و برخی اساتید دیگر جهت تشکیل کلاس های مشترک درسی برای کودکان پیش دبستانی.

7. سخنرانی در پژوهشگاه تحت عنوان رویکردی نو به مقوله پژوهش (فلسفه برای کودکان و نوجوانان). این سخنرانی در هفته پژوهش توسط آقای سعید ناجی مسئول گروه فبک ایراد شد.

8. تشکیل جلسه با مسئولان مجله اخبار کودکان برای ارتباط ها و فعالیت های مشترک

9. ارائه بیش از 10 مورد مشاوره تخصصی در زمینه فلسفه برای کودکان و نوجوانان به منظور ترغیب دانشجویان کارشناسی و کارشناسی ارشد در زمینه پایان نامه های مربوط به این موضوع

10. تهیه برنامه نرم افزاری برای طبقه بندی افراد متقاضی بر اساس علاقه و تخصص مربوط، به منظور شرکت در کارگاه های تخصصی، ارائه سخنرانی و مقاله، ترجمه متون، تحقیق، داستان نویسی و دیگر برنامه های گروه.

** در ضمن علاقمندان محترم می توانند با رجوع به سایت اینترنتی WWW.fabak.irاطلاعاتی کامل در زمینه فلسفه برای کودکان و نوجوانان کسب کنند.