مشخصات مجله


پیام زن - فروردین 1389 - شماره 217
تاریخ درج : 1389/2/25
بازدید : 41710

فهرست مطالب

جستجو

مجلات > خانواده و زنان > پیام زن > فروردین 1389 - شماره 217


مشاوره/سن ازدواج

پدید آورنده : حسین دهنوی ، صفحه 86

سن مناسب ازدواج

بهترین و مناسبترین سن برای ازدواج چه زمانی است؟

برای ازدواج دختر و پسر، سن مشخصی را نمیتوان ذکر کرد زیرا شرایط و موقعیت افراد متفاوت است. برای مثال، سن ازدواج در مناطق گرمسیر، به سبب بلوغ جنسی زودتر دختران و پسران، و در مناطق روستایی به جهت سادهتر بودن زندگی و نبودن پیچیدگیهای زندگی شهرنشینی و نیز حمآیت بیشتر خانوادهها، پایینتر است.

آنچه زمینه را برای ازدواج دختر و پسر آماده میکند، امکانات اولیه مادی، بلوغ شرعی، بلوغ جنسی، بلوغ فکری، رشد جسمی و روحی، رشد اجتماعی و شخصیتی، استقلال فکری، ثبات عاطفی و قدرت مدیریت بحران (مواجهه با مشکلاتی که در فرایند ازدواج ممکن است ایجاد شود و مقابله با بحرانهای زندگی) است که اگر این شرایط به طور نسبی (و نه مطلق) فراهم شد، شخص میتواند ازدواج کند.

گاهی با وجود شرایط پیش گفته، موانعی از جمله تحصیلات عالی برای آقایان یا اتمام خدمت نظام وظیفه در ازدواج وجود دارد که میتوان با طولانی کردن دوران عقد این مشکل را از بین برد.

ازدواج در سنین پایین

ایا ازدواج در سنین پایین ممکن است مشکلاتی را در پی داشته باشد؟

ازدواج در سنین پایین به جهت کم تجربگی، ممکن است باعث ضعف تدبیر و مانع از مدیریت بحران شود.

با توجه به اینکه شخص در سنین پایین، ثبات عاطفی ندارد، ممکن است در انتخاب خود عاقلانه تصمیم نگیرد و بعد پشیمان شود.

به طور معمول وابستگی افراد در سنین پایین به والدین بیشتراست و در صورت ازدواج، ممکن است زمینهی دخالتهای آنان بیشتر فراهم شود و مشکلاتی را پدید آورد.

در صورتی که سن دختر پایین باشد (زیر 18) و با ازدواج باردار شود، احتمال بروز مشکلاتی از قبیل فشار خون بالای دوران بارداری، کم خونی و عوارض زایمان، نوزاد زودرس یا کم وزن، نوزاد مرده، با بهرهی هوشی پایین و ... افزونتر میشود.

ازدواج زودرس، مانند چیدن میوهی کال و نارسی است که وقت چیدن آن نبوده است.

ازدواج در سنین بالا

ایا ازدواج در سنین بالا و تأخیر در ازدواج ممکن است پیامدهای منفی داشته باشد؟

همانگونه که طبیعت چهار فصل دارد، طبیعت زندگی انسان هم بهار، تابستان، پاییز و زمستان دارد و بهترین فصل برای ازدواج، بهار زندگی یعنی ابتدای جوانی است.

تأخیر در ازدواج و کشیده شدن به فصلهای بعدی زندگی، مشکلاتی را پدید میآورد:

از بین رفتن شادابی دختر و پسر؛

از دست رفتن فرصتهای ازدواج به ویژه برای دختران؛

فاصلهی سنی زیاد با فرزندان و ایجاد ضعف یا عدم درک متقابل در اینده؛

مشکلات مربوط به بچهدار شدن.

تأخیر در ازدواج به تعبیر رسول گرامی اسلام(ص) مثل این است که میوهای رسیده باشد و چیده نشود.

اِنّ الاَبکارَ بِمَنزله الثّمر عَلَی الشّجَر اِذا اَدرَکَ ثِمارُها فَلَم تُجتَنَ اَفسَدَتهُ الشّمسُ وَ نَثَرَتهُ الرّیاحُ

دوشیزگان چونان میوهی روی درختند. هنگامی که برسند و چیده نشوند، نور خورشید آنها را از بین میبرد و بادها آنها را به این سو و آن سو میبرند.

از مضمون روآیت چنین استفاده میشود که تأخیر در ازدواج، سبب سردرگمی و کلافگی شده، آرامش روانی انسان را از بین میبرد و احتمال انحرافات اخلاقی و جنسی افزایش مییابد.

ویل دورانت (will Durant) میگوید:

اگر ازدواج در سالهای طبیعی انجام شود، بیماریهای روانی و انحرافات جنسی که زندگی معاصر را لکهدار کرده است، به نصف کاهش خواهد یافت.

این عبارت، مضمون روآیتی از رسول خدا(ص) است که فرمود:

مَن تَزَوّجَ فَقَد اَحرَزَ نِصفَ دینِه فَلیتّقِ اللهَ فی النصفِ الباقی

کسی که ازدواج کند، نیمی از دینش را حفظ میکند و برای نیم دیگر باید پرهیزگاری پیشه سازد.

یا روآیتی که فرمود:

وقتی جوانی ازدواج میکند، شیطان فریاد برمیآورد که دو سوم دینش را از دستبرد من

دور کرد.

فاصلهی سنی دختر و پسر

فاصلهی سنی دختر و پسر چقدر باشد، مطلوب است؟

فاصلهی سنی مطلوب بین دختر و پسر تقریباً بین 3 تا 7 سال است؛ یعنی پسر بزرگتر باشد.

در صورت وجود شرایط مطلوب، کمی کمتر یا بیشتر از این مقدار هم قابل قبول است اما فاصلهی سنی زیاد، مشکلاتی را در زندگی زناشویی پدید میآورد که ناشی از درک دوگانهی دختر و پسر از دنیا و تفاوت نیازهای آن دو در سنین متفاوت است.

تفاوت سنی بالا زمانی بیشتر رخ مینماید که دختر و پسر در دو دنیای متفاوت نوجوانی و بزرگسالی باشند زیرا نوجوان به شدت عاطفی است و به عواطف نیاز دارد اما بزرگسال با خروج از نوجوانی، عواطف خود را خرج کرده و اکنون که در بزرگسالی به سر میبرد، توان درک و همراهی با همسر نوجوان خود را ندارد.

سن بالاتر دختر

ایا اشکالی دارد که سن دختر چند سال بیشتر باشد؟

مطلوب، بالاتر بودن سن پسر است و اگر برعکس شود، به عللی، مشکلاتی را پدید خواهد آورد:

بلوغ جنسی زودتر دختر: با توجه به بلوغ جنسی زودتر دختر، بهتر است زودتر از پسر به نیاز او پاسخ داده شود و راه این پاسخگویی، ازدواج زودتر خواهد بود که لازمهاش ازدواج در سنین پایینتر و کمتر از پسر است.

بلوغ فکری زودتر دختر: با توجه به اینکه دختر زودتر از پسر به بلوغ فکری میرسد، بالاتر بودن سن او در ازدواج، سبب دوری تفکر آن دو میشود؛ درحالی که زن و مرد باید قرب فکری داشته باشند.

کاهش شادابی با زایمان: زایمان در سنین بالا از نشاط و شادابی زن میکاهد و اگر سن مرد کمتر باشد، ممکن است کم نشاطی زن، مرد را به سوی دیگران بکشاند.

کاهش هورمونهای جنسی زن: هورمونهای جنسی زنان از حدود پنجاه سالگی به بعد، کاهش مییابد؛ حال آنکه در مردان این گونه نیست و اگر سن زن در ازدواج بالا باشد نمیتواند نیازهای جنسی همسر خود را تأمین کند و ممکن است مرد به خطا رود.

پیشگیری از اثبات اقتدار مرد: اگر سن زن بالاتر باشد، ممکن است نقش مادر را برای شوهر خود ایفا کند و با این کار جلوی اقتدار او را بگیرد که این مسئله برای مرد خوشایند نیست.

عدم پذیرش خانوادهی پسر: به طور معمول، خانوادهی پسر به ویژه مادر او، به چنین ازدواجی راضی نمیشود و اگر به رغم میل باطنیاش به چنین ازدواجی رضآیت دهد، از عروسش حمآیت نخواهد کرد که برای دختر بسیار رنجآور است.

عدم پذیرش عرف: عرف جامعه، ازدواج دختر و پسر با این شرایط را نمیپذیرد. مطلوب این است که وقتی زن و مرد در جامعه حضور مییابند و کنار هم راه میروند، دیگران آنان را زن و شوهر بدانند و نه ...!

تفاوت سنی پیامبر(ص) و خدیجه(س)

اگر نباید سن دختر از پسر بیشتر باشد، پس چرا سن حضرت خدیجه(س) پانزده سال از پیامبر خدا(ع) بیشتر بود؟

درست است که براساس قول مشهور، خدیجه(س) پانزده سال از پیامبر گرامی(ص) بزرگتر بوده اما این ازدواج، ازدواجی استثنایی به شمار میاید. همان گونه که در جهات دیگر (خواستگاری خدیجه از حضرت و پذیرش مهریه از سوی خدیجه) نیز خلاف روش معمول و متفاوت آن دوران بوده است؛ به همین دلیل این ازدواج با شگفتی برخی و – حتی در مواردی- با تمسخر برخی نادانان مواجه شد.

نگرانی از بیشتر بودن سن دختر از پسر به جهت مشکلات احتمالی است که در اینده پدید میاید.

اگر دختر یا پسری، مقداری از معرفت خدیجه و رسول خدا(ص) را داشته باشند که مانع از ایجاد مشکلات بعدی در زندگی شود، منعی برای ازدواجشان با این شرایط (سن بالاتر دختر) نیست.

یادمان باشد که رسول گرامی اسلام(ص) به سبب ایمان سرشار به خدا و معرفت وصف ناشدنی، تا آخر عمر خدیجه، با شخص دیگری ازدواج نکردند و به وی وفادار ماندند و تا آخر عمر خدیجه، رابطهای سرشار از عشق و صفا و صمیمیت و احترام داشتند.