مشخصات مجله


پیام زن - دی 1387 - شماره 202
تاریخ درج : 1388/1/16
بازدید : 65347

فهرست مطالب

جستجو

مجلات > خانواده و زنان > پیام زن > دی 1387 - شماره 202


گل بابونه و این همه ویژگی!!

پدید آورنده : ا. امیردیوانی ، صفحه 124

نروید بر زمین هرگز گیاهی

که ننوشته ست بر برگش دوایی

«نظامی»

اشاره:

انگیزه این نوشتار برگزاری دومین جشنواره ملی «گل های بابونه» در منطقه خندق لوی نمین واقع در استان اردبیل در 4 خرداد گذشته است که توسط سازمان میراث فرهنگی و گردشگری استان یاد شده با هدف معرفی خواص دارویی این گیاه و شناساندن توانمندی های گردشگری ناحیه نمین بخصوص منطقه بکر خندق لو برگزار شد.

از همین خبر، حسی در دل نگارنده جوشید که مطالب و موارد آموزنده و بدیع گیاه یاد شده را به نظر خوانندگان عزیز برساند تا از این رهگذر بر میزان دانستنی هایشان بیفزاید.

بابونه، گیاهی است یکساله از تیره مرکب یان به ارتقاع 40 سانتی متر که پایا بوده و به طور خودرو در بسیاری از نواحی می روید. ساقه آن دارای انشعابات فراوانی است که به گل آذین های کپه ای (کاپیتول ها) به قطر تا 2 سانتی متر منجر می شود. کاپیتول، دارای دوگونه گل زبانه ای به رنگ سفید و لوله ای به رنگ زرد هست که به ترتیب در کنار و وسط نهنج قرار یافته اند. برگ های بابونه دارای بریدگی های زیاد و باریک اند. کاپیتول ها، بخش مورد استفاده آن است که در بهار و تابستان جمع آوری می شوند. هر چند گیاه مزبور به طور خودرو می روید، ولی به سبب استفاده بی حد از آن در جهان، در سطوح وسیعی کشت می گردد. گیاه مورد بحث در نواحی گوناگون ایران از جمله لرستان، خوزستان، آذربایجان شرقی و غربی، اردبیل و استان تهران به حالت خودرو می روید.

بابونه، طلایه دار سبزی های صحرایی است، زیرا در اواخر اسفند و در آستانه بهار، پدید می آید. بیشتر در زمین های خشن، شنی و نزدیک به کناره های زمین می روید، این گیاه، سالان زی است و در زمره گیاهان کلاسیک در مجموعه گیاهان طبی به شمار می آید و گلی است پایا که تا اواخر تابستان نیز یافت می شود.

بابونه، برای مصارف غذایی از اواخر اسفند تا ماه های فروردین و اردیبهشت که گیاه تر، تازه و تُرد است و ساقه هایش چوبی نشده (ساقه ها و برگ ها در این زمان نرم، لطیف و براق همانند گشنیزاند) استفاده می شود.

اما برای مصارف طبی، آن را ماههای خرداد و تیر که نخستین مرحله گل دادن گیاه است (البته در اقلیم های مختلف به نسبت سرما و گرمای منطقه ای اندکی فرق می کند) برداشت می کنند

اثرات شفابخش بابونه:

این گیاه یکی از مؤثرترین داروها در ترکیبات گیاهان دارویی برای درمان حساسیت که تنگ نفسی ناشی از آن است و برای دل درد، نفخ شکم و دستگاه گوارشی، دردهای عادت ماهانه، سردردهای عصبی و میگرنی، کولیت ها، فشردگی عصبی و تب های متناوب، مفید است.

طب سنتی را باور بر این است که بابونه دارای طبیعتی گرم و خشک است و دارای ماده ضد حساسیت طبیعی بوده، در نوسازی گلبول های سفید خون نقش دارد.

این گیاه، مقوی، مدّر، مسکّن، معرّق و ضد عفونی کننده شناخته شده است.

به علت ادرار آور بودن، بابونه در درمان های کلیوی مانند ورم کلیه، سنگ کلیه و سخت ادراری کاربرد دارد.

بابونه، دوست کبد است و از این رو، به علت صفراآوری اش برای سوء هاضمه و ترشی معده، چای آن را توصیه می کنند.

در مصارف آرایشی از محلول های بابونه برای زیبایی و تقویت پوست و مو سود جسته می شود و شایع است که بابونه، رنگ مو را روشن می سازد. چای بابونه، ضد نفخ، ضد تشنج، تب بر و عرق آور است. در شست و شوی چشم ها با چای بابونه، خستگی و سرخی چشم ها مرتفع می گردد.

بابونه داروی خوبی برای عفونت ویژه زنان است.

بابونه در رنگ مو، به عنوان نرم کننده کاربرد دارد.

بابونه اثرات بسیار مطلوبی روی دستگاه گوارش دارد. نوشیدن چای بابونه، موجب از میان رفتن گرفتگی ماهیچه های دستگاه گوارش، شده و در درمان دل درد، نفخ و ناراحتی های گوارشی عصبی و ناشی از فشار روانی (استرس) مفید است. دم کرده گل این گیاه حاوی ترکیباتی است که با منظم کردن حرکات دودی روده هم در درمان اسهال و هم یبوست اثربخش است و انواع سوءهاضمه را از بین می برد.

بابونه، مسکّنی فوق العاده برای سردرد، میگرن، دندان درد و دردهای عصبی است، ماساژ با روغن این گیاه نیز مسکنی مؤثر برای دردهای سیاتیک است.

چای بابونه، آرام بخش محسوب می شود. برای رفع بی خوابی و داشتن یک خواب آرام و راحت، کافی است 10 دقیقه قبل از اینکه به رختخواب بروید، یک فنجان چای بابونه بنوشید.

بخور بابونه، یکی از ماسک های مورد علاقه بانوان است. بخور گل بابونه برای بهبود آکنه و جوش های صورت مفید است. این بخور علاوه بر تسکین التهاب و از بین بردن میکروب ها سبب تحریک گردش خون صورت می شود و پوست را جوان و شاداب می کند.از سوی دیگر منافذ پوست را باز کرده و روند دفع سموم و فلزات سنگینی را که طی روز در آن نفوذ کرده اند، تسریع می کند.

از سایر خواص قابل توجه گیاه بابونه، روشن نمودن مو بر اثر استفاده مداوم و طولانی مدت است. استفاده از عصاره بابونه در شامپو، خاصیت تقویت کنندگی ریشه مو را دارد و رفع کننده حساسیت های پوست سر است.

طرز تهیه چای بابونه:

یک یا دو قاشق چایخوری پرِ گل بابونه (و یا مخلوطی از گل بابونه، بادرنجبوبه و نعناع) را با یک فنجان آب جوش به مدت ده دقیقه دم کرده و سپس از صافی رد کنید و صبح ها ناشتا یک فنجان از دم کرده را بدون شیرین کردن و به صورت گرم بنوشید.