مشخصات مجله


محدث - بهمن و اسفند 1385، شماره 4
تاریخ درج : 1387/1/22
بازدید : 51797

فهرست مطالب

جستجو

مجلات > قرآن و حدیث > محدث > بهمن و اسفند 1385، شماره 4


حوزه علمیه برادران آستان حضرت عبدالعظیم(ع)

پدید آورنده : ، صفحه 46

شهرری، زمانی دارای حوزه های بسیار بوده و یک مرکز علمی محسوب می شد که مهم ترین عامل آن، حسن همجواری با مشاهد شریفه سه امامزاده بزرگوار، خصوصاً حضرت عبدالعظیم(ع) است که در این باره یکی از مراجع عالی قدر شیعه، حضرت ایة الله بهجت به طلاب فرمودند: «شما در جوار گنج الهی هستید، قدر آن را بدانید».

قدمت حوزه علمیه آستان حضرت عبدالعظیم(ع) به سال های اوایل پیروزی انقلاب اسلامی بر می گردد. در اواسط شهریور 1359 بنای مقبره رضاخانی تخریب و به جای آن حوزه علمیه احداث شد و در 1366 حدود هفتاد نفر طلبه برای سال اول پذیرفته شدند. از آن تاریخ تا کنون 1525 نفر در این حوزه اشتغال به تحصیل داشته اند.

حوزه علمیه آستان حضرت عبدالعظیم(ع) ظرفیت پذیرش سیصد طلبه علوم دینی را به طور شبانه روزی داراست و ساختمان آن از کلّیه امکانات آموزشی و رفاهی برخوردار است و از این جهت جزء معدود حوزه های کشور است. زیر بنای کلّ ساختمان 11 هزار و 500 متر مربع و محوطه، 6500 متر مربع و مساحت کلّ مدرسه 18 هزار متر مربع است. حوزه شامل 68 حجره (اتاق) در بخش خوابگاه و 45 اتاق در سه ساختمان جنوبی است. مساحت کتاب خانه و سالن مطالعه هر کدام سیصد متر مربع است.

در حال حاضر 120 طلبه در 6 پایه درسی زیر نظر 18 نفر از اساتید مجرّب تحصیل می کنند.

حوزه علمیه برهان

مدرسه برهانیه (عتیق) از دیگر مدارس علمیه در جوار حرم مطهر حضرت عبدالعظیم(ع) است که قدمت آن به دوران سلجوقیان می  رسد.

فعالیت های مدرسه برهان در زمان رضاخان تعطیل و ساختمان آن رو به ویرانی گذارد و در 1364 هجری قمری، بنای باقی مانده از سوی مرحوم حجة الاسلام و المسلمین حاج شیخ علی اکبر برهان تهرانی به امر زعیم اعظم عالم تشیع ایة الله العظمی سید ابوالحسن اصفهانی و به امر مرحوم ایة الله سید محمد حجّـت و پشتیبانی ایة الله کاشانی تخریب و در مدت دو سال نوسازی و تکمیل شد که در روز افتتاح آن، ایات عظام شهر تهران و نقاط دیگر چون سید محمد بهبهانی، حاج شیخ محمد تقی آملی، سید هبة الدین شهرستانی، وزیر اسبق علوم و معارف عراق و عده دیگری شرکت داشتند.

مرحوم حاج علی اکبر برهان، مدیر مدرسه، در سال 1379 هجری قمری در مکّه از دنیا رفت و در قبرستان جده به خاک سپرده شد و بعد از ایشان شیخ محمدرضا بروجردی، بانی قبرستان سه دختران شهر ری، در این مدرسه سکونت نموده، به تعلیم و تربیت اطفال مردم ری اشتغال داشت. در زمان رضاخان که خیلی از طلاب خلع لباس شدند و مدارس علمیه را تعطیل کردند، این مدرسه را طاهریه نام نهادند و دروس جدید (غیر حوزوی) در آن تدریس می شد.

در اوایل انقلاب، مدیریت و تولیت این مدرسه را امام جمعه شهر ری مرحوم حجة الاسلام و المسلمین رفیعی به عهده گرفت و این تولیت تا پایان 1368 ادامه یافت.

در این سال حجة الاسلام و المسلمین تاج آبادی از طرف تولیت محترم آستان مقدس، مدیر مدرسه گردید. در 1370 هجری شمسی، آن مدرسه جهت تغییر کلّی بنای قدیمی و ساختار جدید، تخریب شد و طلاب برای ادامه تحصیل به حوزه علمیه حضرت عبدالعظیم(ع) منتقل شدند.

ساختمان جدید حوزه برهان با وسعت نزدیک به 5 هزار متر مربع در 1382 آماده بهره برداری شده است.

شایان ذکر است که پس از ادغام دو حوزه، پیشرفت های چشمگیر کیفی و کمی ایجاد شده تا آن جا که در سال تحصیلی 80 ـ 81 این حوزه با کسب متوسط معدل بالاتر از 17 و دارا بودن 25 درصد معدل بالاتر از 18 توانست رتبه سوم را در بین حوزه های کشور غیر از شهر مقدس قم حائز گردد.

شرایط ویژه طلاب ورودی

برای ثبت نام، غیر از شرایط ویژه سنی این موارد وجود دارد:

1. قبولی در آزمون ورودی مرکز مدیریت حوزه علمیه قم.

2. پذیرش در مصاحبه ورودی مدرسه.

3. تعهد شرایط علمی و انضباطی.

4. مدرک دیپلم با معدل حداقل 14.

شرایط ویژه طلاب انتقالی

1. دارا بودن شرایط لازم برای طلاب ورودی.

2. حداقل معدل 17 در پایه قبل.

طول دوره و مواد درسی

1. نظام آموزشی این دوره به صورت سالی ـ پایه ای است.

2. این دوره به شـش پایه درسی تقسیم می گردد.

3. هر درس مستقل است (قبولی و عدم قبولی طلبه به همان درس محدود است).

4.مدت تحصیل در دوره سطح یک، حد متوسط شش سال و حد اقل سه سال و حداکثر هشت سال است.

5.هر سال تحصیلی بدون محاسبه امتحانات پایان سال، حد اقل 170 روز درسی است.

6.به طور معمول، روزانه چهار درس برای طلبه در نظر گرفته شده است که بر اساس ایین نامه، قابل کاهش و افزایش است و طلاب پس از پایان دوره، مدرک فوق دیپلم دریافت می کنند.

فعالیت های فوق برنامه

برادران و خواهران شاغل به تحصیل در حوزه، علاوه بر شرکت در کلاس های درسی، در سایر برنامه های فرهنگی، آموزشی، اخلاقی و تفریحی شرکت می کنند.

برخی از برنامه ها چنین است:

1. اردوهای فرهنگی زیارتی ( قم، مشهد و....) و شرکت در نمایشگاه ها و بازدیدها.

2.مسابقات مختلف قرآنی ـ عقیدتی.

3.کلاس های فوق برنامه، نظیر اخلاق اسلامی و جلسات پرسش و پاسخ.

4. مشاوره با استاد روان شناس.

5. مراسم اعیاد، وفیات و... .

6. برنامه های ورزشی، بدن سازی، استخر سر پوشیده آستان مقدّس، کلاس های آموزش رایانه.

7. بانک نوار و سی دی.

تسهیلات و مزایای مخصوص حوزه برادران

1. واگذاری حجره.

2. پرداخت شهریه ماهانه به طلاب.

3. کمک هزینه مسکن برای طلاب متأهل ممتاز.

دایره مشمولین

این دایره با پوشش دادن حوزه های علمیه شهر ری، در حدود هشتصد نفر عضو دارد. فعالیت های این دایره شامل موارد ذیل است:

1. ارسال مدارک به بخش وظیفه و هماهنگی استفاده طلاب از معافیت تحصیلی.

2. صدور و تمدید کارت.

3. تنظیم تاییدیه صدور روادید و نقل و انتقال اسناد مالکیت.

مرکز خدمات حوزه علمیه قم شعبه 6 شهر ری

این مرکز برای تأمین خدمات رفاهی و درمانی طلاب، روحانیان و ائمه جماعت سراسر کشور از طرف مقام معظم رهبری تأسیس شده است. شعبه 6 شهر ری این مرکز حدود 1200 خانوار را در محدوده جنوب تهران، ورامین، قرچک، پاک دشت، حسن آباد قم، باقر شهر و اسلام شهر پوشش می دهد.

اهمّ فعالیت های این مرکز:

1. خدمات درمانی (بیمه درمانی).

2. صندوق قرض الحسنه امام خمینی (ره).

3. طرح حمایت از خانواده های مرحومین (فوت شدگان)، از کار افتادگان و باز نشستگان.

4. طرح معیشت، شامل اهدای هدایا و سبد کالا در طول سال.

5. طرح تعاون که وظیفه توزیع اجناس اقساطی را به افراد تحت پوشش دارد.

6. تعاونی مسکن.

7. طرح امداد و حوادث.

دفتر پاسخ گویی به مسائل شرعی برادران

با حضور علما و روحانیان فاضل، دفتر پاسخ گویی به مسائل شرعی، واقع در صحن مصلا، رواق بین الحرمین به ارائه خدمات ذیل به زائران و مراجعان گرامی می پردازد:

ـ پاسخ به سؤالات شرعی.

ـ راهنمایی و مشاوره در زمینه های مسائل اجتماعی، خانوادگی و اخلاقی.

ـ دریافت وجوه شرعی و پرداخت به مراجع عظام و عودت رسیدهای مربوط.

ساعات ارائه خدمات دفتر پاسخ گویی، صبح ها از 10 تا 12 و بعدازظهرها از 15 تا 20 است و شماره تلفن های 8 ـ 55950921 داخلی های 385 و 386 برای پاسخ گویی به سؤالات تلفنی اختصاص دارند.

ارتباط با حوزه

علاقه منــدان بــه تحصیـل در حــوزه علمیه آستان حضــرت عبــدالعظیـم(ع) می توانند بـرای کسب اطلاعات بیشتر با شماره تلفن های 8 - 55950921 داخلی 307 و 312 و شماره مستقیم 55900562، حوزه برادران تماس بگیرند و یا به نشانی: شهر ری، میدان مدرّس، جنب حرم حضرت عبدالعظیم(ع) مراجعه نمایند.

بخش های اداری

این حوزه دارای دو واحد آموزشی و پرورشی است.

1 ـ واحد آموزشی:

برنامه ریزی و تنظیم برنامه درسی، دعوت از استادان مجرب، برگزاری جلسات شورای برنامه ریزی، انجام مکاتبه های اداری با مرکز مدیریت حوزه علمیه قم، برگزاری امتحانات، ثبت نام طلاب ورودی و اخذ تعهد کتبی و ارائه توضیحات لازم به ایشان درباره معدل ها، غیبت ها و نمره های درسی، مصاحبه گزینش طلاب مبتدی، تشکیل پرونده رایانه ای، رسیدگی به حضور و غیاب طلاب و صدور اخطار کتبی یا شفاهی در صورت لزوم، طبق برنامه مرکز مدیریت حوزه علمیه قم، تهیه شناسنامه آموزشی برای تمامی طلاب، برگزاری جلسات پرسش و پاسخ طلاب با مسئولان حوزه و برگزاری مراسم افتتاحیه سال تحصیلی از برنامه های واحد آموزشی است.

2 ـ واحد پرورشی:

برگزاری مراسم منـاسبت ها و سخنـرانی ها، درس اخـلاق، بسیـج، مشـاوره، مسـابقـات، نوارخانه، تبلیغ، سوگواری، کتاب خانه، دارالقرآن، تبلیغات، تربیت بدنی، اردوها، مباحثه و کمک درسی، اتاق رایانه در حوزه واحد پژوهشی قرار گرفته است.

مناسبت ها و سخنرانی ها

در سال تحصیلی به مناسبت های مختلف، مراسم متعددی برگزار می شود. از جمله: مراسم اعیاد و وفیات، روز معلم، سال روز آزادی خرمشهر، میلاد حضرت عبدالعظیم(ع)، حضور در مراسم اعتکاف، هفته دفاع مقدس، جلسات روش تبلیغ و بیان احکام و معارف اسلامی و … .

درس اخلاق

برگزاری بیش از 25 جلسه درس اخلاق در سال تحصیلی با حضور ایات عظام، حجج اسلام و استادان با تجربه.

مشاوره

هماهنگی و تعیین ساعت مشاوره درباره تحصیلات، سیر مطالعاتی، فهم بهتر درس، مشکلات رفتاری، افسردگی، برنامه ریزی و … .

مسابقات

برگزاری چندین مسابقه فرهنگی در سال تحصیلی.

نوارخانه

این نوارخانه با بیش از دویست عدد نوار کاست در زمینه های اخلاقی، موضوعات درسی حوزوی، قرآنی و حدیثی در خدمت طلاب است.

تبلیغ

حوزه علمیه آستان مقدس حضرت عبدالعظیم(ع) با هماهنگی سازمان تبلیغات اسلامی و اعزام استادان و طلاب به مساجد، مدارس و شرکت ها در شهر ری، فعالیت های تبلیغی خود را ارائه می نماید.

کتاب خانه

این کتاب خانه با تهیه کتب و نشریات متعدد و بیش از 14 هزار و 500 جلد کتاب به اعضای خود در کنار برپایی نمایشگاه کتاب، نصب احادیث درباره اهمیت کتاب و مطالعه و معرفی کتب نمونه به طلاب در حال فعالیت است.

دارالقرآن

برگزاری کلاس های حفظ قرآن، صوت و لحن، برپایی طرح اهدای نور که در این طرح طلاب با ختم قرآن کریم ، ثواب قرائت آن را به روح ائمه اطهار(ع) اهدا می کنند، برگزاری مسابقه، شرکت در نمایشگاه های قرآنی و فراهم نمودن سی دی و نوار کاست از قاریان مطرح، از اقدامات این واحد است.

تبلیغات و اطلاع رسانی

از فعالیت های این بخش، تهیه روزنامه، هفته نامه،نصب پوستر، عکس، ایات و روایات، شعر، سخنان حکیمانه، مواعظ اخلاقی از بزرگان دین و علمای اخلاق و تبریک و تسلیت به مناسبت موالید و وفیات و شهادت ها و مناسبت های مهم است.

تربیت بدنی

تسهیل در استفاده طلاب از استخر مجموعه ورزشی آستان مقدس، تشکیل کلاس آموزش تنیس روی میز و تهیه امکانات ورزشی در رشته های فوتبال، والیبال و … .

اردوها

برگزاری پنج اردوی زیارتی به شهر مقدس قم و جمکران، برگزاری اردوی مشهد مقدس و استفاده از محضر ایات عظام در سال تحصیلی.

مباحثه و کمک درسی

برگزاری مباحثه عمومی و الزامی برای طلاب پایه اول تا سوم که طلاب پایه اول به طور الزامی روزی دو ساعت و طلاب پایه های دوم و سوم روزی یک ساعت در این مباحثه ها شرکت می نمایند، برگزاری طرح طیبات که با توجه به دستور العمل این طرح، طبق هماهنگی های صورت گرفته، اساتید مجرب حوزه در مباحثات طلاب شرکت نموده، به صورت پرسش شفاهی بر کیفیت روند علمی مباحث طلاب نظارت می نمایند.

اتاق رایانه

آموزش اولیه به طلاب مبتدی در امور رایانه برای استفاده بهتر از دستگاه ها، فراهم کردن امکانات لازم بهره برداری طلاب از رایانه ها در زمینه های مختلف، تهیه نرم افزارهای جدید، تحویل امانی سی دی های موجود.