زيارت خائفانه
منظور از زيارت( خائفانه )، وجود خوف و خطر و هراس و رنج و گرفتارى، در راه زيارت كربلا است، كه بر ارج و اعتبار، و بر پاداش و ارزش زيارت، مىافزايد.چنينزيارتى، بيشتر از زيارتهاى معمولى، نشان دهنده تاءثير اجتماعى ( زيارت )، و ميزان عشق و فداكارى ( زائر ) است.
( ابن بكير )، به امام صادق(ع) عرض مىكند:
قلبم، مرا بهزيارت قبر پدرت سيدالشهدا مىكشد (دلم هواى كربلا مىكند) و هنگامىكه از خانه و ديار خود، به قصد زيارت بيرون مىروم، دلم همواره خائف و هراسان و ترسان است، تا از زيارت برگردم.و ا ين به خاطر ترس از حكومت و جاسوسان گزارشگر و ماءموران نگهبان اوست.
امام، در پاسخ او مىگويد:
( اى ابن بكير!آيانمىخواهى و دوست ندارى كه خداوند، در راه ما، تو را ترسان ببيند؟آيا نمىدانى هر كس كه به خاطر خوف ما و همراه با ترس ما ترسان شود، خداوند او را در سايه عرش خويش قرار مىدهد؟و با حسين(ع) هم سخن خواهد شد و در روز قيامت كه روز ترس و گرفتارى بزرگ است، خداوند، او را ايمن خواهد ساخت و قلبش آرام خواهد بود؟!...)(1) در حديثى هم، ( زراره ) از امام باقر(ع) مىپرسد:
-نظرتان در باره كسى كه خائفانه پدرتان را زيارت كند چيست؟
امام جواب مىدهد:
- خداوند او را در روز گرفتارى و شدت بزرگ - قيامت - گرداند و فرشتگان، او را با بشارت، مىپذيرند و با بشارت برخورد مىكنند.) (2) ( محمد بن مسلم ) - كه از اصحاب بزرگ امام باقر و امام صادق(ع) است مىگويد:
امامصادق(ع) از من پرسيد كه:آيا به زيارت قبر حسين(ع) ميروى؟
گفتم:آرى، همراه با ترس و هراس و دلهره.
فرمود:هرچه اين مساءله دشوارتر و پر مخاطره تر باشد، پاداش زيارت هم اندازه آن هراس است.هر كس در راه زيارت حسين به هراس بيفتد، خداوند، در روز قيامت، كه همه مردم، در پيشگاه پروردگار جهان حضور مىيابند، او را ايمن از ترس و وحشت مىكند )(3) شگفتا!... دفاع از ترس در راه زيارت؟
تشويق به زيارت، همراه با خوف و هراس؟
با اينكه در سفرها،بايد جانب ايمنى و آسايش را درنظر داشت و مسافرتهاى آميخته به رنج و گرفتارى چندان خوشايند و مطلوب نيست اما در راه زيارت قبر حسين(ع)، همين امر نامطلوب، مطلوب است و خوف در دنيا، مايه ايمنى در آخرت است، و گرفتارى و رنج در اين راه سبب نجات و آسودگى قيامت است!حتى ترس و خطر، سبب رها كردن زيارت و اهمال در آن هم نمىتواند باشد و غيبت از صحنه زيارت حسين(ع) هرگز و هيچگاه، با هيچ عذرى موجه نيست!... در حديث است كه:
زيارتحسين(ع) واجب است و به آن امر شده ، و هرگز به خاطر ( ترس )، نبايد ترك شود:
( واجبه مفترضهمامور بها...و انها لا تترك للخوف )(4) در حديثى طولانى، در ضمن سوالاتى كه مردى از امام صادق(ع) در باره زيارت حسين(ع) مىكند، ميپرسد:
- پاداش كسىكه هنگام زيارت آن حضرت، دچار ستم سلطانى شود و او را در آنجا بكشد، چيست؟
-با اولين قطره خونش، همه گناهانش بخشوده مىگردد...
- پاداش كسى كه در راه زيارت رفتن، به زندان بيفتد، چيست؟
- در مقابل هر روزىكه زندانى شود و اندوهگين گردد، در قيامت براى او، يك شادى است.
- اگر در راه زيارت او، پس از حبس، كتك بخورد، چه پاداشى دارد؟
- براى هرضربهاى، يك حورى بهشتى، و در برابر هر دردى و رنجى كه بر جسمش وارد شود، يك ( حسنه ) براى اوست.)(5).
پاورقى :
1 - ان قلبى ينازعنى الى زياره قبر.
ابيك، واذا خرجت فقلبى و جل مشتاق حتى ارجع خوفا من السلطان و السعاهو اصحاب المصالح.فقال:يا بن بكير!اما تحب ان يراك الله فينا خائفا؟ اماتعلم ا نه من خاف لخوفنا اظله الله فى ظل عرضه، و كان يحدثه الحسين...؟)) (بحار الانوار، ج 98 ص 11، كامل الزيارات، ص 126، وسائل الشيعه، ج 10 ص 356) 2 - ما تقول فيمن زار اباك على خوف؟قال:يومنه الله يومالفزع الاءكبر و تلقاه الملائكه بالبشاره...(وسائل الشيعه، ج 10 ص 356 حديث 1، كامل الزيارات، ص 125).
3 - ما كان منهذااشد، فالثواب فيه على قدر الخوف، و من خاف فى اتيانه 8من اللهروعته يوم يقوم الناس لرب العالمين...)) (وسائل الشيعه ، ج 10 ص 357 حديث 4 بحار الانوار، 98 ص 11، كامل الزيارات، ص 127).
4 - سفينه البحار، ج 1 ص 564.
5 - كامل الزيارات، ص 124.
زيارت كربلا.
( يونس بنظبيان ) از امام صادق(ع) درباره زيارت حسين(ع) در حال تقيه مىپرسد.
امام دستورمىدهد كه:در فرات غسل كن، پاكيزه ترين جامههايت را بپوش وبر قبر بگذار و بگو:(سه بار) ( صلى الله عليك يا ابا عبدالله )، زيارت تو تمام است.(1) اين، اكتفا به حداقل زيارت، در وضعيت تقيه است.
در جاى ديگر،امام صادق، برنامه سالانه تعيين كرده و فرموده است:
( ايتوا قبرالحسين (ع) كل سنه مره )(2) سالى يكبار به زيارت مرقد سيدالشهدا برويد.
امام صادق(ع) از ( سدير ) پرسيد:
- آيا هر روز، حسين را زيارت ميكنيد؟
- خير - چقدر جفا كاريد - آيا هر جمعه زيارت مىكنيد؟
- خير.
- هر ماه چطور؟
- خير .
- هر سال چطور؟
- گاهى چرا.
آنگاه مىفرمود:
- اى سدير!چقدر نسبت به حسين جفا كاريد!اى سدير، با توجه به اينكههزاران فرشته غبار آلود و گريان هر روز، حسين را زيارت مىكنند و خسته نمىشوند، چرا تو هر جمعه (هر هفته) پنج بار، يا هر روز يك بار، زيارت نمىكنى؟
گفتم:فدايت شوم، ميان ما و او فرسنگها فاصله است.
فرمود:بر پشت بام برو، و بگو:
( السلام عليكيا ابا عبدالله، السلام عليك و رحمه الله و بركاته ).
براى تو زيارت محسوب مىشود و پاداش حج و عمره مىيابى .
پاورقى:
1 - وسائل الشيعه، ج 10 ص 357 حديث 13.
2 - بحار الانوار( بيروتى)ج 98 ص 13.
3 - وسائل الشيعه، ج 10 ص 385 حديث 2، بحار الانوار، 98 ص 6.
با استفاده از كتاب :كربلا كعبه دلها - اثر:جواد محدثى.