58

قرآن كريم:

اى پيامبر! به بندگانم بگو، اى بندگانى كه بر نفس خود، ستم روا داشته‏ايد! از رحمت خدا نااميد نباشيد. او همه گناهان را مى‏بخشد و بسيار آمرزنده و مهربان است.
اى ابراهيم! هرگز نوميد مباش. ابراهيم(ع) گفت: آرى، هرگز به غير از مردم گمراه، كسى از لطف خدا نوميد نيست.

پيامبر اكرم(ص):

اميد، رحمت خدا براى امت من است. اگر اميد نبود، مادرى فرزند خويش را شير نمى‏داد و كسى درختى نمى‏كاشت.
به آنچه اميدى به آن ندارى اميدوارتر باش تا آنچه به آن اميدوارى. همانا برادرم موسى بن عمران به‏سوى آتش رفت، اما خداوند با او سخن گفت.
هركه بخواهد كارى را با نافرمانى خدا انجام دهد، اميدش به انجام نمى‏رسد و همان چيزى كه از آن بيم دارد، زودتر به او مى‏رسد.
اگر مؤمن، بلا و كيفرِ نزد خدا را بداند، هيچ‏گاه آرزوى بهشت نكند و اگر كافر، رحمتى را كه نزد خداست بداند، از بهشت، چشم اميد نبندد.
هر كس بر عمل نيك بميرد، به حسن عاقبت او اميدوار باشيد و هركه بر عمل بَد بميرد، بر او بيمناك باشيد و البته هيچ‏گاه نوميد نشويد.
از آنچه در دست مردم است، نوميد باش، تا بى‏نياز زندگى كنى.
كسى به بهشت مى‏رود كه اميد آن را دارد و كسى از جهنم دور مى‏ماند كه از آن بيمناك باشد.
اميد و ترس، در دل مؤمنى همراه نمى‏شوند، مگر آن‏كه خداى بزرگ، به او «اميد» هديه كند و از بيم، «ايمنى»اش دهد.
هركه از فانى‏هاى جهانْ نااميد بشود، آسوده مى‏گردد، و هركه به قسمت خدا راضى شود، آرامش پيدا مى‏كند.
گناهكارى كه به رحمت خدا اميد دارد، به خدا نزديك‏تر است از عبادت كننده نااميد.

 

59

امام على(ع):

هر اميدوارى، جوينده و هر بيمناكى، گريزان است.
هر اميدى غير از اميد به خداوند، ديوانگى است، و هر ترس حقيقى‏اى غير از ترس از خداوند، آفت و بيمارى است.
اگر اميد به بهشت و دوزخ نباشد، باز هم شايسته است كه در پى ارزش‏هاى اخلاقى باشيم؛ زيرا آرمان‏هاى اخلاقى، كليد كاميابى و پيروزى است.
هر كس بخواهد خدا هر آنچه را كه مى‏خواهد به او بدهد، بايد از مردم، نااميد شود و به خدا اميدوار باشد.

امام باقر(ع):

از اميد دروغين بپرهيز كه تو را گرفتار ترس حقيقى مى‏كند.

امام صادق(ع):

آن‏كه در پنهان از خدا نمى‏ترسد و در كهن‏سالى اخلاق را رعايت نمى‏كند و از عيب خويش شرمنده نمى‏شود، اميدى به اصلاح او نيست.
آن‏گونه به خدا اميدوار باش كه جرئت گناه كردنْ پيدا نكنى، و آن‏گونه از خدا بترس كه از رحمت او نااميد نگردى.
بيم، ديده‏بانِ دل است و اميد، خواهشگرِ نفس. هر كس كه آگاهى او به خدا بيشتر باشد، خوف او از خدا افزون‏تر است. اميد و ترس، دو بال ايمان‏اند، كه مؤمن، با آن به‏سوى بهشت الهى پرواز مى‏كند. اميد و بيم، دو چشم عقل‏اند كه با آنها بشارت و كيفر خدا را مى‏بينند. اميد، بنده را به بركت خدا دعوت مى‏كند و دل را زنده مى‏سازد.

لقمان حكيم:

فرزندم! آن‏گونه از خدا بترس كه بدانى اگر تمام اعمال نيك اهل زمين را نزد او ببرى، از تو نمى‏پذيرد، و آن‏گونه به خدا اميدوار باش، كه اگر تمام گناهان زمينيان را به درگاه او ببرى، تو را ببخشد.
فرزندم! دو قلب داشته باش: قلبى كه با آن از خدا بترسى، ترسى كه با سستى و كوتاهى آميخته نباشد؛ و قلبى كه با آن به خدا اميدوار باشى، اميدى كه با فراموشى و فريب، همرنگ نشود.
فرزندم! اگر دل مؤمن را بشكافند، دو سطر از نور، ديده مى‏شود كه اگر آن دو را وزن كنند، هيچ‏كدام به اندازه خردلى از ديگرى سنگين‏تر نيست؛ يكى از آن دو، اميد و ديگرى ترس است.