«فرخی» هست طرفه دهکده ای
مردمانش تمام خیراندیش این شعر را «حکمت یغمایی» در باره این
روستا سروده است. «فرخی» در 54 درجه و
55 دقیقه طول شرقی و 33 درجه و 51 دقیقه
شمال کشور قرار دارد. این روستا قدمتی هزار
ساله دارد و از توابع «خور و بیابانک» شهر
«نائین» و استان «اصفهان» است. به خاطر
قرار گرفتن در یک منطقه کویری دارای آب و
هوای گرم و خشک و بیابانی است. این آب و
هوا در پوشش گیاهی و تنوع جانوری روستا
تأثیر بسزایی دارد. خانه های روستا بافتی قدیمی دارند و
همچنان سادگی و یک رنگی خود را حفظ
کرده اند. به خاطر آب و هوای منطقه، سقف
اتاقها و ایوانها به شکل استوانه یا گهواره ای
می باشد که علاوه بر حفظ نمای روستا، از
اهمیت فراوانی برای برقراری هوای مطلوب و
مناسب در داخل ساختمان برخوردار است.
بادگیرها باد را از چهار طرف گرفته و به داخل
ساختمان هدایت می کنند و از طرف دیگری
هوای گرم به علت سبکی بالا رفته و از اطراف
بادگیر خارج می شود. دیوار اتاقها با ارتفاع زیاد
به بالا رفتن هوای گرم و ماندن هوای سرد در
سطح پایین کمک می کند. به این ترتیب هوا
گردشی دایمی دارد. این روستا از امکانات رفاهی، فرهنگی و
بهداشتی متوسطی برخوردار است؛ از جمله:
دبستان مشترک دخترانه و پسرانه، مدرسه
راهنمایی و دبیرستان جداگانه برای دختران و
پسران، کتابخانه عمومی، حمام تقریبا
بهداشتی، حوضخانه، درمانگاه، دفتر مخابرات،
دفتر پست، شش حسینیه و چند مسجد بزرگ
و کوچک. «فرخی» حدود 3000 نفر جمعیت دارد.
مردم آن با اینکه در سرزمینی کویری زندگی
می کنند ولی بسیار مهربان هستند و در برابر
مشکلات مقاوم می باشند، دستهایشان سخت
و خشک ولی قلبشان نرم و رئوف است. شغل مردم به طور عمده قالیبافی،
کشاورزی و دامپروری است. برخی نیز در
ادارات کار می کنند و یا در معادن اطراف
مشغول به کار می باشند. روستا هفت مزرعه و
یک دشت برای کشاورزی دارد. آب کشاورزی
هم از چشمه و قنات است. گرچه کمبود آب،
مردم روستا را به سختی انداخته است ولی با
این همه کشت گندم، جو، خرما، انار، پسته،
آفتابگردان، زعفران، پنبه، چغندر قند و شلغم
ادامه دارد. البته برخی از قدیم هنوز هم به
پرورش شتر و شترداری مشغولند. گلیم بافی،
پشم ریسی، نخ ریسی و کرباس بافی از دیگر
مشاغل این روستا هستند که زنان آنها را
عهده دار می باشند. زنانی که جدا از کارهای
خانه و قالی بافی و کارهای دستی، در کشاورزی
و دامپروری نیز نقش بسزایی دارند. مراسم سور و سوگ نیز در روستا به
اشکال ویژه ای برگزار می شود. در عید نوروز،
خانه ها برای پذیرایی از مهمانان شهری آماده
می شود. در نیمه شعبان، زنان غذایی از گندم
پخته به نام «دندرو» درست می کنند. در عید
فطر بعد از نماز عید که در میدان مسجد جامع
خوانده می شود، زنان هر محله با هم آش
می پزند که به آش «داوات» معروف است. در
عید غدیر، اهالی عیدی هر چند ناچیزی از
سیدها می گیرند و برای اینکه بی پول نشوند آن
را تا عید غدیر دیگر نگه می دارند. مراسم عروسی هم تا چهار روز طول
می کشد ... در 27 ماه رمضان هم هر زن خانه دار نان
می پزد و همه اعتقاد دارند که «بی بی حوریه»
که زنی افسانه ای است در این روز چوبی در
این تنورها می چرخاند و همین امر موجب
می شود در سالی که پیش رو دارند از نعمت
فراوانی برخوردار شوند. در دیگر روزهای
رمضان نیز زنان محله گرد هم جمع می شوند و
هر روز جزئی از قرآن مجید را تلاوت می کنند. در ایام محرم عزاداری و روضه خوانی
برپاست. در هشتم و نهم محرم نیز مردم با
برداشتن نخل همراه هیئت متوسلین قمر
بنی هاشم به در خانه شهدا و افرادی که
عزیزانشان را از دست داده اند می روند. شاید
باور نکنید ولی فرخی علی رغم جمعیت کم،
حدود 80 نفر روحانی و طلبه علوم دینی دارد
که بیشترشان در حوزه علمیه قم هستند و با
این همه، متأسفانه فقط یک روحانی محترم در
این روستا حضور دارد و کسی دیگر
نمانده است. مردم «فرخی» با گویش محلی «فَروی»
سخن می گویند. لهجه اهالی این روستا به
خاطر قرار گرفتن بین استان یزد و اصفهان با
دیگر مناطق تفاوت دارد. کل باسوادان روستا حدود 2000 نفرند که
نزدیک 900 نفر آن زن و دختر می باشند.
بی سوادان هم 388 نفر هستند که 291 نفر از
آنها زن می باشند. کتابخانه «فرخی» چندین هزار جلد کتاب
دارد که بیشتر آنها قدیمی هستند و کتاب
جدیدی به آنها اضافه نشده است. مسجد جامع، عزاخانه، مقبره شیخ
عبدالصالح و چهار طاقی در گورستان معروف
به پیر، از جمله بناهای تاریخی این روستا
می باشد. حوضخانه ای نیز در «فرخی» موجود
است که دختران به آنجا می روند و با هم لباس
می شویند و درد دل می کنند. با توجه به فعالیت اعضای فعال شورا و
همچنین فعالیت مسؤولین مرکز فنی و
حرفه ای که به منظور پر کردن اوقات فراغت
جوانان و بالا بردن سطح اطلاعات آنها
کلاسهای حسابداری، کامپیوتر، خیاطی،
گلدوزی، قالیبافی برجسته و اتومکانیک و
سیم پیچی و برق ساختمان برای برادران دایر
کرده است، در سالهای آینده این روستای
کویری، آباد شده و از مهاجرت روستاییان به
شهر کاسته خواهد شد. بی بی زهرا قاضوی ـ فرخی |